Her şey çocuğun sorusuyla başladı. Bitkilerden üretildi, bir odaya yetiyor
Türkiye’de Bolu ve Ankara’dan akademisyen, mühendis ve mimarlardan oluşan beş kişilik ekip, biyopil projesiyle saksı bitkilerinden elektrik üretti.
Yenilenebilir enerji kaynaklarına yeni bir alternatif sunması hedeflenen projenin, özellikle küçük ölçekli ihtiyacın karşılanmasında önemli bir potansiyel taşıdığına inanılıyor.
İlerleyen süreçteyse büyük peyzaj çalışmaları, telsiz ve telefonların şarj edilmesi, ayrıca savunma sanayi sistemlerine enerji sağlanması hedefleniyor.
ÇOCUĞUN SORUSU: ‘NEDEN BİTKİLERDEN ÜRETMİYORSUNUZ?’
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Aysun Tuna, projenin çocuğunun kendisine sorduğu soruyla başladığını belirtti.
“Aslında ilk başlangıç nüvesini oğlum attı diyebilirim, 5’inci sınıfta, ‘Neden bitkilerden enerji üretemiyoruz’ sorusuyla başlayan bir serüvende, aynı zamanda proje ekibi üyemiz Nurettin Çek ve çok değerli mühendisimizle birlikte bir proje ortaklığına girmiş bulunduk” diyen Tuna, şöyle devam etti:
“Yaklaşık 2018 yılından itibaren bu çalışma kafamızda vardı. Aslında şu an temel konumuz ve bütün dünyanın ortak noktada bulunduğu konu, enerji kavramı. Biz şu an yenilebilir enerji olarak belli kaynakları kullanabiliyoruz. Bildiğiniz üzere güneş ve rüzgar veya diğer madenler gibi.
Tabii ki yapılan çalışmalar var ama doğal peyzajın en önemli özelliklerinden, unsurlarından biri olan bitkilerin de bu kapsamda çok düşünülmemiş olduğunu biliyoruz. ‘Bir bitki enerji altyapısına dönüşebilir mi?’ sorusuyla başlayan bir proje aslında bu.”
NEDİR BU ‘BİYOPİL’
Akıllı telefonlardan elektrikli araçlara kadar birçok alanda kullanılan bataryalar, lityum, nikel, kobalt gibi ağır metallarden üretiliyor.
Bunlar her ne kadar ihtiyacı karşılasa da üretim ve atık süreçleri doğayı ciddi anlamda tahrip ediyor.
Biyopillerse bu noktada devreye giriyor.
Bahse konu teknolojiyle ağır metaller yerine doğal ve çevre dostu olan bakteriler, şeker, ahşap lifleri gibi materyaller, bu örnekte olduğu gibi bitkiler kullanılması planlanıyor.
‘25 METREKARELİK BİR ODAYI RAHATLIKLA AYDINLATIYOR’
Yüksek Mühendis Nurettin Çek, sistemin fotosentezi elektriğe dönüştürdüğünü anlattı.
“Bu bir biyopil olarak adlandırılabilir. Geçmişte zaten limon ve patatesten enerji üretimi bunun temeliydi. Biz bu sistemleri biraz daha ilerlettik” dedikten sonra şunları kayda geçirdi:
“Şu an üretmiş olduğumuz sistemde tekniğin bilinen durumuna kıyasla 4,7 kat daha yüksek enerji üretimi ortaya koymuş bulunmaktayız. Şu an sistemimiz özellikle LED’li aydınlatma yapma özelliğine sahip ve 25 metrekare bir odayı rahatlıkla aydınlatabilmektedir.
Bu sistemler aydınlatma teknolojilerinde LED’ler yoluyla sensör uygulamalarında düşük güçlü sensörleri takip etmede onların enerjisini karşılamada yaygın kullanım alanına sahip olacağını öngörüyoruz” diye konuştu.,
EKİPTE KİMLER VAR?
Projeyi Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Aysun Tuna yürütüyor.
Ekipte şu isimler de yer alıyor:
Prof. Dr. Ayhan Orhan
Doç. Dr. Ali Çelik, Malzeme ve Metalurji Yüksek Mühendisi Nurettin Çek
Mekatronik Yüksek Mühendisi Selman Sezer
Mimar Gamze Tekin.
